Κατάγματα Ώμου

Τύποι καταγμάτων του ώμου

Ανάλογα με το οστό που προσβάλλεται, τα κατάγματα της περιοχής του ώμου διακρίνονται σε:

• Κατάγματα του άνω άκρου του βραχιονίου: Τα συχνότερα «κατάγματα ώμου», που αφορούν την κεφαλή και τον αυχένα του βραχιονίου. Είναι ιδιαίτερα συχνά σε ηλικιωμένους με οστεοπόρωση.
• Κατάγματα της κλείδας: Πολύ συχνά, ιδίως σε νεότερους και αθλητές, μετά από πτώση στον ώμο ή στο τεντωμένο χέρι.
• Κατάγματα της ωμοπλάτης: Σπανιότερα, που προκύπτουν συνήθως από τραυματισμό υψηλής ενέργειας.

Κάθε τύπος έχει τα δικά του χαρακτηριστικά και τη δική του προσέγγιση αντιμετώπισης.

Η ανατομία πίσω από τα κατάγματα ώμου

Ο ώμος δεν είναι ένα οστό αλλά ένα σύμπλεγμα τριών: του βραχιονίου, της κλείδας και της ωμοπλάτης. Το άνω άκρο του βραχιονίου αποτελείται από τέσσερα τμήματα που έχουν πρακτική σημασία, γιατί κατά μήκος των ορίων τους σπάει συνήθως το οστό: την κεφαλή με την αρθρική επιφάνεια, το μείζον και το έλασσον βραχιόνιο όγκωμα (όπου καταφύονται οι τένοντες που κινούν τον ώμο) και τη διάφυση.

Δύο ανατομικά στοιχεία καθορίζουν πολλές αποφάσεις. Το πρώτο είναι η αιμάτωση της κεφαλής, που φτάνει μέσα από λεπτά αγγεία γύρω από τον αυχένα του οστού. Όταν το κάταγμα τα διακόπτει, η κεφαλή κινδυνεύει να μείνει χωρίς αίμα. Το δεύτερο είναι το μασχαλιαίο νεύρο, που περνά ακριβώς κάτω από την άρθρωση και δίνει κίνηση στον δελτοειδή. Γι’ αυτό ο ιατρός ελέγχει πάντα την αισθητικότητα στο έξω μέρος του βραχίονα.

Πώς ταξινομούνται τα κατάγματα ώμου

Πέρα από το ποιο οστό έχει σπάσει, ο χειρουργός περιγράφει το κάταγμα με τρία κριτήρια, που μαζί οδηγούν στο πλάνο θεραπείας:

• Παρεκτόπιση: πόσο έχουν απομακρυνθεί ή γωνιωθεί τα τεμάχια. Στο άνω βραχιόνιο, τα κατάγματα με ελάχιστη μετατόπιση (της τάξης λίγων χιλιοστών έως περίπου ενός εκατοστού) θεωρούνται σταθερά και πωρώνονται κατά κανόνα χωρίς επέμβαση.
• Αριθμός τεμαχίων: κατάγματα δύο, τριών ή τεσσάρων τεμαχίων, ανάλογα με το πόσα από τα τέσσερα τμήματα του οστού έχουν αποσπαστεί. Όσο περισσότερα τα τεμάχια, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα να έχει διαταραχθεί η αιμάτωση της κεφαλής.
• Συμμετοχή της άρθρωσης: αν η γραμμή του κατάγματος περνά μέσα από την αρθρική επιφάνεια της κεφαλής ή της ωμογλήνης, χρειάζεται ακριβέστερη αποκατάσταση για να κινείται ομαλά ο ώμος.

Στην κλείδα έχει σημασία η θέση (μέσο τριτημόριο, έξω ή έσω άκρο) και το αν τα άκρα έχουν επικαλυφθεί, με αποτέλεσμα να κονταίνει το οστό. Στην ωμοπλάτη, τα κατάγματα του σώματος αντιμετωπίζονται συνήθως συντηρητικά, ενώ όσα αφορούν την ωμογλήνη αξιολογούνται πιο προσεκτικά.

Αίτια και παράγοντες κινδύνου

Στους ηλικιωμένους, τα κατάγματα του άνω άκρου του βραχιονίου προκαλούνται συνήθως από μια απλή πτώση, με υποκείμενο παράγοντα την οστεοπόρωση. Στους νεότερους, τα κατάγματα του ώμου προκαλούνται κατά κανόνα από τραυματισμούς υψηλής ενέργειας (τροχαία, αθλητικές κακώσεις, πτώσεις από ύψος). Τα κατάγματα της κλείδας είναι ιδιαίτερα συχνά σε αθλήματα και ποδηλασία.

Κλινική εικόνα και συμπτώματα

Τα συμπτώματα ενός κατάγματος του ώμου είναι κατά κανόνα σαφή:

• Έντονος πόνος στην περιοχή, που επιδεινώνεται με κάθε προσπάθεια κίνησης.
• Οίδημα και εκχύμωση (μελανιά).
• Παραμόρφωση της περιοχής, ιδίως στα κατάγματα της κλείδας, όπου συχνά είναι ορατή.
• Αδυναμία κίνησης του χεριού και του ώμου.
• Ευαισθησία στην ψηλάφηση της περιοχής.

Διάγνωση

Η διάγνωση τίθεται με κλινική εξέταση και ακτινογραφίες, που αναδεικνύουν το κάταγμα, τη θέση και τον βαθμό παρεκτόπισής του. Σε σύνθετα κατάγματα, ιδίως του άνω άκρου του βραχιονίου, η αξονική τομογραφία προσφέρει λεπτομερή τρισδιάστατη εικόνα, απαραίτητη για τον σχεδιασμό της αντιμετώπισης. Ο πλήρης έλεγχος περιλαμβάνει και την εκτίμηση για τυχόν συνοδές κακώσεις νεύρων ή αγγείων.

Τι να κάνετε αμέσως μετά τον τραυματισμό

Αν μετά από πτώση ή χτύπημα ο ώμος πονά έντονα και δεν μπορείτε να σηκώσετε το χέρι:

• Στηρίξτε το αντιβράχιο μπροστά στο σώμα, με έναν αναρτήρα, ένα φουλάρι ή απλώς με το άλλο χέρι. Μην προσπαθήσετε να «δοκιμάσετε» την κίνηση.
• Τοποθετήστε πάγο τυλιγμένο σε ύφασμα για 15 έως 20 λεπτά.
• Βγάλτε δαχτυλίδια και ρολόι από το χέρι αυτό, πριν πρηστεί.
• Μην επιχειρήσετε να ισιώσετε μια εμφανή παραμόρφωση.

Χρειάζεται άμεση μετάβαση σε τμήμα επειγόντων αν το δέρμα έχει ανοίξει ή τεντώνει πάνω από οστό, αν το χέρι είναι μουδιασμένο, χλωμό ή κρύο, ή αν υπάρχει δυσκολία στην αναπνοή μετά από σοβαρό ατύχημα.

Συνοδές κακώσεις που ελέγχονται μαζί με το κάταγμα

Η ίδια δύναμη που σπάει το οστό μπορεί να τραυματίσει και τους ιστούς γύρω του. Στην πρώτη εξέταση και στις επανεξετάσεις ο ιατρός αναζητά:

• Εξάρθρημα μαζί με κάταγμα: η κεφαλή μπορεί να έχει βγει από τη θέση της. Η ανάταξη τότε προηγείται και γίνεται με προσοχή, γιατί αλλάζει τον σχεδιασμό. Αν ο ώμος μείνει ασταθής, ισχύουν όσα περιγράφονται στη σελίδα για το εξάρθρημα και την αστάθεια του ώμου.
• Κάκωση των τενόντων: στα κατάγματα του μείζονος ογκώματος αποσπάται το σημείο πρόσφυσης των τενόντων. Αν η δύναμη δεν επανέρχεται όπως αναμένεται μετά την πώρωση, ελέγχεται με υπέρηχο ή μαγνητική το ενδεχόμενο για ρήξη στο στροφικό πέταλο.
• Νεύρα και αγγεία: το μασχαλιαίο νεύρο και σπανιότερα το βραχιόνιο πλέγμα ή η μασχαλιαία αρτηρία. Οι περισσότερες νευρικές κακώσεις είναι παροδικές.
• Θώρακας: σε τραυματισμούς υψηλής ενέργειας, ιδίως με κάταγμα ωμοπλάτης, ελέγχονται οι πλευρές και οι πνεύμονες.

Θεραπεία

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τον τύπο του κατάγματος, τον βαθμό παρεκτόπισης, την ηλικία και τη δραστηριότητα του ασθενούς. Στόχος είναι η αποκατάσταση της ανατομίας και της λειτουργίας, με την ταχύτερη δυνατή ασφαλή κινητοποίηση.

Συντηρητική αντιμετώπιση

Πολλά κατάγματα του ώμου, ιδίως όσα δεν είναι παρεκτοπισμένα, αντιμετωπίζονται συντηρητικά. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει ακινητοποίηση με ειδικό αναρτήρα (νάρθηκα) για ένα διάστημα, έλεγχο του πόνου, και σταδιακή έναρξη φυσικοθεραπείας για την αποκατάσταση της κίνησης. Η πλειονότητα των καταγμάτων της κλείδας και πολλά μη παρεκτοπισμένα κατάγματα του βραχιονίου επουλώνονται καλά με αυτή την προσέγγιση.

Η καθημερινότητα με τον αναρτήρα

Στα κατάγματα του άνω βραχιονίου που αντιμετωπίζονται χωρίς επέμβαση, η ανάρτηση διαρκεί συνήθως γύρω στις 3 εβδομάδες και ακολουθεί πρώιμη φυσικοθεραπεία. Ο ακριβής χρόνος ορίζεται από τον ιατρό, με βάση τις ακτινογραφίες ελέγχου. Στο διάστημα αυτό:

• Ύπνος: οι περισσότεροι ασθενείς κοιμούνται πιο άνετα μισοκαθιστοί, σε πολυθρόνα ή με μαξιλάρια στην πλάτη, και ένα μικρό μαξιλάρι πίσω από τον αγκώνα.
• Υγιεινή: για να πλύνετε τη μασχάλη, σκύψτε μπροστά και αφήστε το χέρι να κρεμαστεί χαλαρό. Μην το σηκώνετε ενεργητικά. Στεγνώνετε καλά το δέρμα.
• Ντύσιμο: φαρδιά ρούχα που κουμπώνουν μπροστά. Πρώτα μπαίνει το τραυματισμένο χέρι.
• Αγκώνας, καρπός, δάκτυλα: κινήστε τα αρκετές φορές την ημέρα. Σφίξτε ένα μαλακό μπαλάκι. Έτσι περιορίζεται το πρήξιμο και η δυσκαμψία στο υπόλοιπο χέρι.

Η μελανιά που απλώνεται προς τον αγκώνα ή το στήθος τις πρώτες ημέρες είναι αναμενόμενη, καθώς το αίμα κατεβαίνει με τη βαρύτητα.

Χειρουργική αντιμετώπιση

Στα παρεκτοπισμένα ή σύνθετα κατάγματα, ενδείκνυται η χειρουργική αντιμετώπιση. Ανάλογα με την περίπτωση, αυτή μπορεί να περιλαμβάνει:

• Οστεοσύνθεση: Σταθεροποίηση του κατάγματος με μεταλλικά υλικά (πλάκες, κοχλίες ή ήλους), διατηρώντας το φυσικό οστό. Είναι η συχνότερη χειρουργική επιλογή.
• Αρθροπλαστική: Σε ορισμένα σοβαρά, πολυκερματισμένα κατάγματα της κεφαλής του βραχιονίου σε ηλικιωμένους, όπου η οστεοσύνθεση δεν είναι εφικτή, μπορεί να χρειαστεί αντικατάσταση της άρθρωσης (συχνά ανάστροφη αρθροπλαστική).

Πώς επιλέγεται η μέθοδος στα χειρουργικά κατάγματα ώμου

Δεν υπάρχει μία τεχνική για όλους. Η επιλογή εξαρτάται από τη μορφή του κατάγματος, την ποιότητα του οστού, την ηλικία και τις λειτουργικές ανάγκες του ασθενούς:

• Κλειστή ανάταξη και διαδερμικές βελόνες: για επιλεγμένα κατάγματα δύο τεμαχίων σε οστό καλής ποιότητας. Το χειρουργικό τραύμα είναι ελάχιστο.
• Ανοικτή ανάταξη με πλάκα και βίδες: η συνηθέστερη λύση σε νεότερους και δραστήριους ασθενείς με παρεκτοπισμένο κάταγμα, καθώς και στα παρεκτοπισμένα κατάγματα κλείδας. Τα τεμάχια επανέρχονται στη θέση τους και σταθεροποιούνται, ώστε να ξεκινήσει νωρίς η κίνηση.
• Ενδομυελική ήλωση: ένας ήλος τοποθετείται μέσα στον αυλό του βραχιονίου μέσω μικρής τομής. Ταιριάζει σε ορισμένα κατάγματα του χειρουργικού αυχένα με καλό οστικό υπόβαθρο.
• Αντικατάσταση της κεφαλής: όταν η κεφαλή είναι πολυκερματισμένη ή η αιμάτωσή της έχει πιθανότατα χαθεί, η οστεοσύνθεση δεν έχει καλές προοπτικές. Σε ηλικιωμένους ασθενείς προτιμάται συνήθως η ανάστροφη πρόθεση. Τη διαδικασία και τα είδη των προθέσεων περιγράφει η σελίδα για την αρθροπλαστική του ώμου.

Σε σύνθετα κατάγματα όπου έχουν προταθεί διαφορετικές λύσεις, είναι εύλογο να ζητήσετε δεύτερη γνώμη πριν από το χειρουργείο, εφόσον το επιτρέπει ο χρόνος.

Η ημέρα του χειρουργείου και η αναισθησία

Το χειρουργείο προγραμματίζεται συνήθως μέσα στις πρώτες ημέρες, αφού υποχωρήσει κάπως το πρήξιμο και ολοκληρωθεί ο προεγχειρητικός έλεγχος. Ενημερώστε την ιατρική ομάδα για όλα τα φάρμακα που παίρνετε, ιδίως αντιπηκτικά και αντιδιαβητικά.

Η επέμβαση γίνεται με γενική αναισθησία, συχνά σε συνδυασμό με περιοχικό αποκλεισμό των νεύρων του άνω άκρου, που κρατά τον ώμο ανώδυνο τις πρώτες ώρες. Ο ασθενής ξυπνά με το χέρι σε αναρτήρα. Η νοσηλεία διαρκεί συνήθως 1 έως 2 ημέρες, ανάλογα με το είδος της επέμβασης και τη γενική κατάσταση της υγείας. Πριν από το εξιτήριο δίνονται οδηγίες για την περιποίηση του τραύματος, την αναλγησία και τις πρώτες ασκήσεις.

Η σημασία της έγκαιρης και σωστής αντιμετώπισης

Η σωστή αντιμετώπιση ενός κατάγματος του ώμου είναι καθοριστική για το τελικό λειτουργικό αποτέλεσμα. Ο ώμος είναι μια άρθρωση που «τιμωρεί» την παρατεταμένη ακινησία με δυσκαμψία: η υπερβολικά μακρά ακινητοποίηση μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμο περιορισμό της κίνησης, ακόμα και αν το κάταγμα έχει επουλωθεί καλά.

Γι’ αυτό, η σύγχρονη προσέγγιση επιδιώκει την ισορροπία ανάμεσα στην απαραίτητη προστασία του κατάγματος και την όσο το δυνατόν πρωιμότερη, ασφαλή κινητοποίηση. Ο χειρουργός καθορίζει, εξατομικευμένα, το κατάλληλο χρονοδιάγραμμα: πότε θα αφαιρεθεί ο αναρτήρας, πότε θα ξεκινήσουν οι ήπιες κινήσεις και πότε η ενδυνάμωση. Αυτή η προσεκτική ισορροπία είναι που εξασφαλίζει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.

Πρόληψη των καταγμάτων

Στους ηλικιωμένους, η πρόληψη των καταγμάτων του ώμου εστιάζει σε δύο άξονες: την αντιμετώπιση της οστεοπόρωσης (με φαρμακευτική αγωγή όπου ενδείκνυται, επαρκή πρόσληψη ασβεστίου και βιταμίνης D) και την πρόληψη των πτώσεων. Τα μέτρα πρόληψης πτώσεων περιλαμβάνουν τη διαμόρφωση ασφαλούς περιβάλλοντος στο σπίτι, τον καλό φωτισμό, τον έλεγχο της όρασης, την αναθεώρηση φαρμάκων που προκαλούν ζάλη και την ενδυνάμωση των μυών με τακτική άσκηση για τη βελτίωση της ισορροπίας.

Μετά το πρώτο κάταγμα: έλεγχος για το επόμενο

Ένα κάταγμα ώμου από απλή πτώση, από όρθια θέση, θεωρείται κάταγμα ευθραυστότητας. Δείχνει ότι το οστό είναι πιο αδύναμο από το αναμενόμενο και ότι ο κίνδυνος για επόμενο κάταγμα, στον καρπό, στη σπονδυλική στήλη ή στο ισχίο, είναι αυξημένος. Γι’ αυτό, μόλις περάσει η οξεία φάση, συστήνεται μέτρηση οστικής πυκνότητας και εκτίμηση από τον ιατρό που παρακολουθεί τον μεταβολισμό των οστών σας. Το πιο σοβαρό από τα κατάγματα αυτά είναι το κάταγμα του ισχίου, και η πρόληψή του ξεκινά ακριβώς από εδώ.

Για εκτίμηση ενός πρόσφατου κατάγματος ή για επανέλεγχο της πώρωσης, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το ιατρείο του Δρ. Τσαρούχα.

Αποκατάσταση

Η αποκατάσταση μετά από κάταγμα ώμου είναι μια σταδιακή διαδικασία που απαιτεί υπομονή. Μετά από ένα αρχικό διάστημα προστασίας (με αναρτήρα), ξεκινά προοδευτικά η φυσικοθεραπεία, αρχικά με ήπιες κινήσεις και στη συνέχεια με ενεργητικές ασκήσεις και ενδυνάμωση. Ο στόχος είναι η ανάκτηση του εύρους κίνησης και της δύναμης του ώμου. Ο χρόνος αποκατάστασης εξαρτάται από τον τύπο του κατάγματος και τη μέθοδο αντιμετώπισης, ενώ στους ηλικιωμένους σημαντικό ρόλο παίζει και η αντιμετώπιση της υποκείμενης οστεοπόρωσης.

Φάσεις αποκατάστασης μετά από κάταγμα ώμου

Τα διαστήματα που ακολουθούν είναι ενδεικτικά και προσαρμόζονται από τον ιατρό σε κάθε κάταγμα:

• Φάση προστασίας (πρώτες 2 έως 3 εβδομάδες): αναρτήρας, έλεγχος του πόνου, κινήσεις αγκώνα, καρπού και δακτύλων. Σε σταθερά κατάγματα και μετά από σταθερή οστεοσύνθεση ξεκινούν νωρίς οι εκκρεμοειδείς ασκήσεις.
• Παθητική και υποβοηθούμενη κίνηση (περίπου έως την 6η εβδομάδα): ο φυσικοθεραπευτής ή το άλλο χέρι κινεί τον ώμο, χωρίς να δουλεύουν οι μύες του. Μετά από οστεοσύνθεση, η φυσικοθεραπεία ξεκινά συνήθως 2 έως 3 εβδομάδες μετά την επέμβαση και η πώρωση αναμένεται γύρω στις 6 εβδομάδες.
• Ενεργητική κίνηση (6η έως 12η εβδομάδα): αφού η ακτινογραφία δείξει πώρωση, ο ασθενής σηκώνει μόνος του το χέρι και αφήνει σταδιακά τον αναρτήρα.
• Ενδυνάμωση (από τον 3ο μήνα): λάστιχα και ελαφριά βάρη, με στόχο τη δύναμη και την αντοχή.

Η βελτίωση συνεχίζεται για πολλούς μήνες. Μικρό έλλειμμα στις ακραίες κινήσεις δεν είναι σπάνιο και συνήθως δεν επηρεάζει την καθημερινή λειτουργία.

Επιστροφή σε οδήγηση, εργασία και άθληση

• Οδήγηση: όχι όσο φοράτε αναρτήρα. Επιτρέπεται όταν μπορείτε να κρατήσετε και να στρίψετε το τιμόνι με τα δύο χέρια χωρίς πόνο, συνήθως μετά τις 6 έως 8 εβδομάδες.
• Εργασία γραφείου: συχνά μέσα σε 1 έως 2 εβδομάδες, με το χέρι στον αναρτήρα και περιορισμένη πληκτρολόγηση.
• Χειρωνακτική εργασία και άρση βάρους: κατά κανόνα μετά τον 3ο μήνα, εφόσον έχει επιβεβαιωθεί η πώρωση.
• Αθλήματα επαφής, ποδηλασία, σκι: συνήθως μετά από 3 έως 6 μήνες. Μια νέα πτώση πάνω σε οστό που δεν έχει ωριμάσει μπορεί να προκαλέσει νέο κάταγμα.

Πιθανές επιπλοκές στα κατάγματα ώμου και πώς προλαμβάνονται

Τα περισσότερα κατάγματα επουλώνονται χωρίς προβλήματα. Οι επιπλοκές που παρακολουθεί ο ιατρός είναι:

• Δυσκαμψία: η συχνότερη. Η παρατεταμένη ακινησία μπορεί να οδηγήσει σε μετατραυματική συρρίκνωση του θυλάκου, με εικόνα που θυμίζει παγωμένο ώμο. Προλαμβάνεται με την έγκαιρη έναρξη των ασκήσεων.
• Πώρωση σε πλημμελή θέση ή καθυστερημένη πώρωση: εντοπίζεται στις ακτινογραφίες ελέγχου. Το κάπνισμα και ο αρρύθμιστος διαβήτης αυξάνουν τον κίνδυνο.
• Οστεονέκρωση της κεφαλής του βραχιονίου: όταν έχει διακοπεί η αιμάτωση, η κεφαλή μπορεί να καθιζήσει μήνες αργότερα και να ακολουθήσει μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα του ώμου.
• Προβλήματα από τα υλικά: ενόχληση από την πλάκα κάτω από το δέρμα (ιδίως στην κλείδα) ή χαλάρωση βίδας σε οστεοπορωτικό οστό.
• Λοίμωξη και νευρική κάκωση: σπάνιες. Η προφυλακτική αντιβίωση και η προσεκτική χειρουργική τεχνική μειώνουν τον κίνδυνο.

Επικοινωνήστε με τον ιατρό σας χωρίς καθυστέρηση αν εμφανιστεί πυρετός, ερυθρότητα ή υγρό από το τραύμα, πόνος που δυναμώνει αντί να υποχωρεί, νέο μούδιασμα ή αδυναμία στο χέρι, ή αν νιώσετε ξαφνικό «κρακ» με αλλαγή στο σχήμα του ώμου.

Κόστος αντιμετώπισης

Το κόστος εξαρτάται από τον τύπο του κατάγματος και το είδος της αντιμετώπισης (συντηρητική, οστεοσύνθεση ή αρθροπλαστική), τα υλικά, την κλινική και τη διάρκεια νοσηλείας, καθώς και την ασφαλιστική κάλυψη. Καθώς πρόκειται συχνά για κάκωση, καλύπτεται στις περισσότερες περιπτώσεις από τους ασφαλιστικούς φορείς και τα ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια.

Η ακριβής ενημέρωση γίνεται εξατομικευμένα. Το ιατρείο είναι στη διάθεσή σας για κάθε σχετική πληροφορία.

Περισσότερα για τους παράγοντες που καθορίζουν το κόστος και για την κάλυψη από ασφαλιστικούς φορείς: Κόστος επεμβάσεων.

Ολιστική φροντίδα, ιδίως στους ηλικιωμένους

Η αντιμετώπιση ενός κατάγματος ώμου στον ηλικιωμένο ασθενή δεν περιορίζεται στο ίδιο το κάταγμα. Πρόκειται συχνά για ασθενείς με και άλλα προβλήματα υγείας, γι’ αυτό η φροντίδα τους απαιτεί μια ολιστική προσέγγιση: σωστή διαχείριση του πόνου, οργανωμένη αποκατάσταση, αντιμετώπιση της υποκείμενης οστεοπόρωσης και πρόληψη νέων πτώσεων.

Στόχος δεν είναι μόνο η πώρωση του κατάγματος, αλλά η επιστροφή του ασθενούς στο προηγούμενο επίπεδο αυτονομίας και λειτουργικότητας του άνω άκρου. Η στενή συνεργασία του Ορθοπαιδικού με τις υπόλοιπες ειδικότητες και με το οικογενειακό περιβάλλον είναι σημαντική για την επίτευξη αυτού του στόχου.

Συχνές ερωτήσεις

Χρειάζεται πάντα χειρουργείο το κάταγμα ώμου;

Όχι. Πολλά κατάγματα, ιδίως τα μη παρεκτοπισμένα και η πλειονότητα των καταγμάτων της κλείδας, αντιμετωπίζονται συντηρητικά, με αναρτήρα και φυσικοθεραπεία. Το χειρουργείο ενδείκνυται σε παρεκτοπισμένα ή σύνθετα κατάγματα.

Πόσο καιρό θα φοράω αναρτήρα;

Ο χρόνος ακινητοποίησης εξαρτάται από τον τύπο του κατάγματος και τη μέθοδο αντιμετώπισης. Η πρώιμη, σταδιακή κινητοποίηση, υπό την καθοδήγηση του ιατρού, είναι σημαντική για την αποφυγή δυσκαμψίας.

Θα ξαναβρώ πλήρη κίνηση στον ώμο;

Οι περισσότεροι ασθενείς ανακτούν καλή λειτουργικότητα με σωστή αντιμετώπιση και φυσικοθεραπεία. Το τελικό αποτέλεσμα εξαρτάται από τον τύπο του κατάγματος, τη μέθοδο αντιμετώπισης και τη συνέπεια στην αποκατάσταση.

Γιατί είναι σημαντική η οστεοπόρωση;

Στους ηλικιωμένους, η οστεοπόρωση είναι η υποκείμενη αιτία των περισσότερων καταγμάτων του ώμου. Η αντιμετώπισή της είναι σημαντική για την πρόληψη νέων καταγμάτων.

Καλύπτεται το κόστος από την ασφάλεια;

Καθώς πρόκειται συχνά για κάκωση, καλύπτεται στις περισσότερες περιπτώσεις από τους ασφαλιστικούς φορείς και τα ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια. Το ιατρείο μπορεί να σας ενημερώσει αναλυτικά.

Πόσο καιρό χρειάζεται για να επουλωθεί ένα κάταγμα ώμου;

Ο χρόνος πώρωσης ποικίλλει ανάλογα με τον τύπο του κατάγματος, την ηλικία και τη γενική κατάσταση του ασθενούς, αλλά συνήθως κυμαίνεται σε μερικές εβδομάδες. Η πλήρης λειτουργική αποκατάσταση, με τη φυσικοθεραπεία, μπορεί να χρειαστεί περισσότερο χρόνο.

Είναι επικίνδυνο ένα κάταγμα κλείδας;

Τα περισσότερα κατάγματα κλείδας επουλώνονται καλά με συντηρητική αντιμετώπιση. Η χειρουργική αντιμετώπιση επιφυλάσσεται για παρεκτοπισμένα ή σύνθετα κατάγματα, ή όταν υπάρχουν ιδιαίτερες ενδείξεις.

Πρέπει να αφαιρεθούν οι πλάκες και οι βίδες από τον ώμο;

Όχι απαραίτητα. Στο άνω βραχιόνιο τα υλικά οστεοσύνθεσης παραμένουν συνήθως μόνιμα, εφόσον δεν ενοχλούν. Στην κλείδα, όπου η πλάκα βρίσκεται ακριβώς κάτω από το δέρμα, ορισμένοι ασθενείς τη νιώθουν με τη ζώνη ασφαλείας ή το λουρί της τσάντας και ζητούν αφαίρεση. Αυτή γίνεται μόνο αφού το οστό έχει πωρωθεί πλήρως και ωριμάσει, κατά κανόνα όχι νωρίτερα από έναν χρόνο.

Είναι φυσιολογικό να μελανιάσει όλο το χέρι μετά από κάταγμα ώμου;

Ναι, είναι συνηθισμένο. Το αίμα από το σημείο του κατάγματος κατεβαίνει με τη βαρύτητα και η μελανιά μπορεί να φτάσει στον αγκώνα, στο αντιβράχιο ή στο πλάι του θώρακα, αλλάζοντας χρώμα μέσα σε 2 έως 3 εβδομάδες. Αν όμως το χέρι πρηστεί πολύ, γίνει σκληρό, κρύο ή μουδιασμένο, ή ο πόνος δυναμώνει, χρειάζεται άμεση εξέταση.

Κάθε πότε χρειάζεται ακτινογραφία μετά από κάταγμα ώμου;

Στη συντηρητική αντιμετώπιση η πρώτη ακτινογραφία ελέγχου γίνεται συνήθως μέσα σε 1 έως 2 εβδομάδες, για να επιβεβαιωθεί ότι τα τεμάχια δεν μετακινήθηκαν. Ακολουθούν έλεγχοι γύρω στις 3 και στις 6 εβδομάδες και, αν χρειαστεί, στους 3 μήνες. Μετά από χειρουργείο το πρόγραμμα είναι παρόμοιο. Ο ιατρός μπορεί να το προσαρμόσει ανάλογα με το κάταγμα και την πορεία.

Τι βοηθά να κολλήσει πιο γρήγορα το κάταγμα στον ώμο;

Δεν υπάρχει τρόπος να επιταχυνθεί η πώρωση πέρα από τον φυσικό της ρυθμό, υπάρχουν όμως παράγοντες που την καθυστερούν. Διακόψτε το κάπνισμα, ρυθμίστε καλά το σάκχαρο αν έχετε διαβήτη και φροντίστε για επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης, ασβεστίου και βιταμίνης D, σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού σας. Ακολουθήστε πιστά τους περιορισμούς στη φόρτιση και μην παραλείπετε τις ασκήσεις που σας έχουν δοθεί.