Πτώση Μεταταρσίων

Τι είναι η πτώση των μεταταρσίων;

Τα μετατάρσια είναι τα πέντε επιμήκη οστά του πρόσθιου τμήματος του πέλματος, που καταλήγουν στις κεφαλές τους, ακριβώς πίσω από τη βάση των δακτύλων. Σε ένα φυσιολογικό πόδι, οι κεφαλές των μεταταρσίων σχηματίζουν μια ελαφρά εγκάρσια καμάρα και το βάρος του σώματος κατανέμεται ισορροπημένα ανάμεσά τους κατά τη βάδιση.

Στην πτώση των μεταταρσίων, αυτή η εγκάρσια καμάρα «ισιώνει» ή καταρρέει, με αποτέλεσμα μία ή περισσότερες κεφαλές μεταταρσίων να «πέφτουν» χαμηλότερα και να δέχονται υπερβολικό, ανομοιόμορφο φορτίο. Η χρόνια αυτή υπερφόρτιση προκαλεί πόνο, φλεγμονή και τον σχηματισμό σκληρών κάλων (τύλων) στο σημείο της πίεσης, κάτω από το πέλμα.

Ανατομία του πρόσθιου πέλματος και μεταταρσαλγία

Σε κάθε βήμα, τη στιγμή που η φτέρνα σηκώνεται από το έδαφος, όλο το βάρος του σώματος περνά για λίγο από τις κεφαλές των μεταταρσίων. Το πρώτο μετατάρσιο, πιο χοντρό και στηριγμένο στα δύο σησαμοειδή οστά, είναι φτιαγμένο για να σηκώνει το μεγαλύτερο μερίδιο. Τα υπόλοιπα τέσσερα μοιράζονται το υπόλοιπο φορτίο.

Κάτω από τις κεφαλές υπάρχουν δύο δομές που λειτουργούν ως αμορτισέρ:

• το λιπώδες μαξιλάρι του πέλματος, που απορροφά τους κραδασμούς και με την ηλικία λεπταίνει ή μετατοπίζεται προς τα δάκτυλα,
• η πελματιαία πλάκα, ένας ισχυρός ινοχόνδρινος σύνδεσμος που κρατά κάθε δάκτυλο ευθυγραμμισμένο με το μετατάρσιό του.

Όταν η πρώτη ακτίνα δεν κάνει σωστά τη δουλειά της, για παράδειγμα επειδή υπάρχει κότσι στο μεγάλο δάκτυλο, το φορτίο μεταφέρεται στο δεύτερο και στο τρίτο μετατάρσιο. Το ίδιο συμβαίνει όταν κάποιο μετατάρσιο είναι εκ κατασκευής μακρύτερο από τα διπλανά του. Εκεί ακριβώς εμφανίζονται ο πόνος και οι κάλοι.

Αίτια και παράγοντες κινδύνου

Η πτώση των μεταταρσίων σχετίζεται με διάφορους παράγοντες:

• Διαταραχές της στατικής του ποδιού (π.χ. κοιλοποδία, ανωμαλίες του άξονα).
• Ακατάλληλα υποδήματα: Τα ψηλά τακούνια και τα στενά, μυτερά παπούτσια μετατοπίζουν το βάρος στο πρόσθιο πέλμα.
• Συνύπαρξη με άλλες παραμορφώσεις, όπως ο βλαισός μέγας δάκτυλος (κότσι) ή η σφυροδακτυλία.
• Αυξημένο σωματικό βάρος, που επιβαρύνει το πρόσθιο πέλμα.
• Ηλικία: Η φυσιολογική απώλεια του υποδόριου «μαξιλαριού» λίπους κάτω από τις κεφαλές των μεταταρσίων με την ηλικία.
• Φλεγμονώδεις παθήσεις, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα.
• Έντονη αθλητική δραστηριότητα με επαναλαμβανόμενη καταπόνηση του πρόσθιου πέλματος.

Σφιχτή γάμπα και πτώση μεταταρσίων

Όταν η γαστροκνημία και ο αχίλλειος τένοντας είναι βραχείς, η ποδοκνημική δεν λυγίζει αρκετά προς τα πάνω και η φτέρνα σηκώνεται νωρίτερα σε κάθε βήμα. Το πρόσθιο πέλμα φορτίζεται έτσι περισσότερη ώρα και με μεγαλύτερη δύναμη. Το ίδιο παρατηρείται συχνά μετά από μακρά ακινητοποίηση ή μετά από ρήξη του αχίλλειου τένοντα, αν η γάμπα δεν ανακτήσει το μήκος και τη δύναμή της. Γι’ αυτό οι διατάσεις της γάμπας αποτελούν σταθερό κομμάτι της θεραπείας.

Τύποι μεταταρσαλγίας: πρωτοπαθής, δευτεροπαθής και μετεγχειρητική

Η μεταταρσαλγία είναι σύμπτωμα και όχι τελική διάγνωση. Για να επιλεγεί η σωστή θεραπεία χρειάζεται να βρεθεί ο μηχανισμός που την προκαλεί:

• Πρωτοπαθής: οφείλεται στην ανατομία του ίδιου του ποδιού, όπως μακρύ ή χαμηλά τοποθετημένο μετατάρσιο, κοιλοποδία, ανεπάρκεια της πρώτης ακτίνας ή βράχυνση της γαστροκνημίας.
• Δευτεροπαθής: προκύπτει από άλλη πάθηση, όπως φλεγμονώδης αρθρίτιδα, ουρική αρθρίτιδα, παλαιό κάταγμα που πωρώθηκε σε λάθος θέση ή νευρολογική διαταραχή.
• Μετεγχειρητική: εμφανίζεται μετά από προηγούμενη επέμβαση στο πρόσθιο πέλμα, όταν έχει αλλάξει το μήκος ή το ύψος κάποιου μεταταρσίου.

Σημασία έχει και η στιγμή του βήματος που πονάτε. Πόνος κυρίως στην ώθηση, όταν σηκώνεται η φτέρνα, παραπέμπει συνήθως σε πρόβλημα μήκους των μεταταρσίων. Πόνος ήδη στην ορθοστασία δείχνει περισσότερο προς μετατάρσιο που βρίσκεται χαμηλότερα από τα γειτονικά.

Κλινική εικόνα και συμπτώματα

Τα συμπτώματα της πτώσης των μεταταρσίων περιλαμβάνουν:

• Πόνο στο πρόσθιο τμήμα του πέλματος (μεταταρσαλγία), ακριβώς πίσω από τη βάση των δακτύλων.
• Αίσθημα ότι «πατάς πάνω σε πέτρα» ή σε ζαρωμένη κάλτσα.
• Επιδείνωση με τη βάδιση, την ορθοστασία και την υπόδηση, και ανακούφιση με την ανάπαυση και την αφαίρεση των παπουτσιών.
• Σκληρούς κάλους (τύλους) στο πέλμα, κάτω από τις κεφαλές των υπερφορτισμένων μεταταρσίων.
• Κάψιμο, μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα στα δάκτυλα, σε ορισμένες περιπτώσεις.

Διάγνωση

Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση, με εντόπιση των σημείων πόνου και των κάλων, και στην αξιολόγηση της στατικής του ποδιού. Οι ακτινογραφίες (ιδανικά υπό φόρτιση) βοηθούν στην εκτίμηση της ανατομίας και του άξονα των μεταταρσίων και στον αποκλεισμό άλλων παθήσεων. Είναι σημαντική η διαφορική διάγνωση από άλλες αιτίες πόνου στο πρόσθιο πέλμα, όπως το νεύρωμα Morton ή τα κατάγματα κόπωσης.

Πώς γίνεται η εξέταση για την πτώση μεταταρσίων

Ο ιατρός θα σας ζητήσει να δείξετε με το δάχτυλο το σημείο που πονά και θα σας εξετάσει όρθιους, καθιστούς και στη βάδιση. Συγκεκριμένα ελέγχει:

• τη θέση και το σχήμα των κάλων στο πέλμα, που λειτουργούν σαν «χάρτης» των σημείων υπερφόρτισης,
• αν ο πόνος αναπαράγεται με πίεση ακριβώς κάτω από μια κεφαλή μεταταρσίου ή ανάμεσα σε δύο κεφαλές,
• τη σταθερότητα κάθε μεταταρσιοφαλαγγικής άρθρωσης, για να φανεί αν έχει χαλαρώσει η πελματιαία πλάκα,
• την ευθυγράμμιση των δακτύλων, τη στάση της φτέρνας και το ύψος της ποδικής καμάρας,
• την ελαστικότητα της γάμπας, με το γόνατο τεντωμένο και λυγισμένο.

Το πελματογράφημα καταγράφει τις πιέσεις σε στάση και βάδιση. Δεν θέτει από μόνο του τη διάγνωση, βοηθά όμως στον σχεδιασμό των πάτων και στην παρακολούθηση του αποτελέσματος. Η ακτινογραφία υπό φόρτιση δείχνει το σχετικό μήκος των μεταταρσίων, ενώ υπέρηχος ή μαγνητική τομογραφία ζητούνται όταν υπάρχει υποψία βλάβης στα μαλακά μόρια ή κατάγματος κόπωσης.

Μεταταρσαλγία: τι άλλο μπορεί να κρύβεται πίσω από τον πόνο

Αρκετές καταστάσεις προκαλούν πόνο στο ίδιο σημείο και χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση:

• Συμπίεση δακτυλικού νεύρου: κάψιμο και μούδιασμα ανάμεσα σε δύο δάκτυλα, χωρίς κάλο στο πέλμα. Δείτε αναλυτικά τα συμπτώματα του νευρώματος Morton.
• Κάταγμα κόπωσης μεταταρσίου: πόνος και πρήξιμο στη ράχη του ποδιού, συνήθως μετά από απότομη αύξηση της δραστηριότητας.
• Ρήξη ή χαλάρωση της πελματιαίας πλάκας: πόνος κάτω από τη βάση του δεύτερου δακτύλου, το οποίο σταδιακά ανασηκώνεται ή αποκλίνει.
• Νόσος Freiberg: διαταραχή της αιμάτωσης στην κεφαλή μεταταρσίου, συχνότερα του δεύτερου, κυρίως σε νεαρές γυναίκες.
• Σησαμοειδίτιδα: πόνος κάτω από τη βάση του μεγάλου δακτύλου.
• Ουρική ή ρευματοειδής αρθρίτιδα: πόνος με πρήξιμο, θερμότητα και πρωινή δυσκαμψία.

Όταν το μούδιασμα απλώνεται σε όλο το πέλμα ή συνοδεύεται από πόνο που κατεβαίνει από τον γλουτό στο πόδι, η αιτία μπορεί να βρίσκεται ψηλότερα, στη σπονδυλική στήλη, όπως συμβαίνει στην ισχιαλγία και την οσφυαλγία.

Θεραπεία

Η μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων αντιμετωπίζεται επιτυχώς με συντηρητικά μέσα, που στοχεύουν στην αποκατάσταση της σωστής κατανομής των φορτίων και στην ανακούφιση της υπερφορτισμένης περιοχής.

Συντηρητική αντιμετώπιση

• Ορθωτικοί πάτοι με μεταταρσιαία στήριξη: Το βασικό εργαλείο αντιμετώπισης. Ειδικά διαμορφωμένοι πάτοι (συχνά με μεταταρσιαίο υποστήριγμα) «ανασηκώνουν» και στηρίζουν την εγκάρσια καμάρα, αποφορτίζοντας τις πάσχουσες κεφαλές των μεταταρσίων.
• Κατάλληλα υποδήματα: άνετα, φαρδιά, με χαμηλό τακούνι και μαλακή, αποσβεστική σόλα.
• Τροποποίηση δραστηριοτήτων και έλεγχος του σωματικού βάρους.
• Τοπική φροντίδα των κάλων και αντιφλεγμονώδη αγωγή για τον έλεγχο του πόνου.
• Ασκήσεις και φυσικοθεραπεία για την ενδυνάμωση των μυών του ποδιού.

Ασκήσεις για την πτώση μεταταρσίων

Οι ασκήσεις δεν «σηκώνουν» τα οστά, μειώνουν όμως το φορτίο στο πρόσθιο πέλμα και ενισχύουν τους μικρούς μυς που το στηρίζουν. Ένα απλό καθημερινό πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• Διάταση γάμπας στον τοίχο: με το πίσω γόνατο τεντωμένο και τη φτέρνα στο έδαφος, κρατήστε περίπου μισό λεπτό και επαναλάβετε μερικές φορές σε κάθε πόδι. Επαναλάβετε με το γόνατο ελαφρά λυγισμένο.
• Μάζεμα πετσέτας: καθιστοί, τραβήξτε με τα δάκτυλα μια πετσέτα απλωμένη στο πάτωμα.
• «Κοντό πόδι»: προσπαθήστε να φέρετε τη βάση του μεγάλου δακτύλου προς τη φτέρνα χωρίς να γαμψώσετε τα δάκτυλα, ώστε να ανασηκωθεί η καμάρα.
• Άνοιγμα δακτύλων: απλώστε τα δάκτυλα σαν βεντάλια και κρατήστε λίγα δευτερόλεπτα.
• Κύλισμα μπάλας κάτω από την καμάρα, όχι πάνω στο επώδυνο σημείο.

Ο φυσικοθεραπευτής θα προσαρμόσει την ένταση και τη συχνότητα. Ασκήσεις που προκαλούν έντονο πόνο στις κεφαλές των μεταταρσίων διακόπτονται.

Μεταταρσαλγία και άθληση

Στην οξεία φάση περιορίζετε τις δραστηριότητες με κρούση, όπως το τρέξιμο και τα άλματα, και διατηρείτε τη φυσική σας κατάσταση με κολύμβηση, ποδήλατο ή ελλειπτικό. Η επιστροφή γίνεται σταδιακά, πρώτα σε μαλακό έδαφος και με μικρότερες αποστάσεις. Ελέγξτε τα αθλητικά σας παπούτσια: όταν η ενδιάμεση σόλα έχει «πατηθεί», χάνουν την απορρόφηση κραδασμών ακόμη κι αν εξωτερικά φαίνονται σε καλή κατάσταση. Η αλλαγή στον τρόπο βάδισης για να αποφύγετε τον πόνο μπορεί με τον καιρό να επιβαρύνει άλλες αρθρώσεις και να εκδηλωθεί ως πόνος στο γόνατο.

Χειρουργική αντιμετώπιση

Στις σπανιότερες περιπτώσεις που δεν ανταποκρίνονται στη συντηρητική αγωγή, ή όταν συνυπάρχουν άλλες παραμορφώσεις που πρέπει να διορθωθούν, μπορεί να απαιτηθεί χειρουργική αντιμετώπιση, συνήθως οστεοτομίες των μεταταρσίων, που αποκαθιστούν τη σωστή θέση και κατανομή των φορτίων. Η επιλογή της τεχνικής εξατομικεύεται.

Χειρουργείο για πτώση μεταταρσίων: τι περιλαμβάνει και πώς είναι η αποκατάσταση

Βασική αρχή της επέμβασης είναι η αποκατάσταση της εμβιομηχανικής του ποδιού. Η λειτουργία προηγείται της εμφάνισης. Σε ήπιες παραμορφώσεις αρκούν ορισμένες φορές παρεμβάσεις στα μαλακά μόρια, όπως η επιμήκυνση ενός τένοντα. Στις περισσότερες περιπτώσεις γίνεται οστεοτομία στο άκρο του μεταταρσίου, ώστε η κεφαλή να μετακινηθεί ελαφρά προς τα πίσω και προς τα πάνω και να πάψει να υπερφορτίζεται. Με τις σύγχρονες διαδερμικές τεχνικές η οστεοτομία πραγματοποιείται από πολύ μικρές τομές με ειδικά εργαλεία. Αν συνυπάρχει παραμόρφωση του μεγάλου δακτύλου ή σφυροδακτυλία, διορθώνονται στον ίδιο χρόνο, αλλιώς το πρόβλημα τείνει να επανέρχεται.

Η επέμβαση γίνεται συνήθως με περιοχική αναισθησία και σύντομη νοσηλεία. Ενδεικτικά:

• βάδιση με ειδικό μετεγχειρητικό υπόδημα για περίπου 4 έως 6 εβδομάδες,
• ανύψωση του ποδιού τις πρώτες ημέρες για τον έλεγχο του οιδήματος,
• ασκήσεις κινητικότητας των δακτύλων μόλις το επιτρέψει ο ιατρός, για να αποφευχθεί η δυσκαμψία,
• επιστροφή σε φαρδύ παπούτσι μετά τον ακτινολογικό έλεγχο και σταδιακά σε άθληση από τον τρίτο μήνα.

Πιθανές επιπλοκές είναι το παρατεταμένο πρήξιμο, η δυσκαμψία ή η ανύψωση ενός δακτύλου, η καθυστερημένη πώρωση, η λοίμωξη και η μεταφορά του πόνου σε γειτονικό μετατάρσιο. Ο προσεκτικός προεγχειρητικός σχεδιασμός στις ακτινογραφίες υπό φόρτιση είναι αυτός που περιορίζει τον κίνδυνο. Αν σας έχει προταθεί επέμβαση και έχετε αμφιβολίες, μπορείτε να ζητήσετε δεύτερη ιατρική γνώμη.

Γιατί έχει σημασία η σωστή αντιμετώπιση

Η πτώση των μεταταρσίων, αν αφεθεί χωρίς αντιμετώπιση, τείνει να επιδεινώνεται, καθώς η χρόνια υπερφόρτιση συντηρεί έναν φαύλο κύκλο πόνου και φλεγμονής. Επιπλέον, συχνά σχετίζεται με, ή οδηγεί σε, άλλες παραμορφώσεις του πρόσθιου πέλματος. Η έγκαιρη αντιμετώπιση, με την αποκατάσταση της σωστής κατανομής των φορτίων, όχι μόνο ανακουφίζει τα συμπτώματα, αλλά μπορεί να αποτρέψει την εξέλιξη και την εμφάνιση επιπλέον προβλημάτων.

Ο ρόλος των ορθωτικών πάτων

Οι ορθωτικοί πάτοι με μεταταρσιαία στήριξη αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο της αντιμετώπισης της πτώσης των μεταταρσίων, και αξίζει να εξηγηθεί γιατί είναι τόσο αποτελεσματικοί. Το πρόβλημα, στην ουσία του, είναι μηχανικό: η εγκάρσια καμάρα έχει «καταρρεύσει» και ορισμένες κεφαλές μεταταρσίων δέχονται υπερβολικό φορτίο.

Ένας σωστά σχεδιασμένος πάτος, με ένα ειδικό υποστήριγμα ακριβώς πίσω από τις κεφαλές των μεταταρσίων, «ανασηκώνει» και υποστηρίζει την καμάρα, ανακατανέμοντας το βάρος και αφαιρώντας την πίεση από τα υπερφορτισμένα σημεία. Έτσι, αντιμετωπίζεται η ίδια η αιτία του πόνου, η μηχανική υπερφόρτιση, και όχι μόνο το σύμπτωμα. Για βέλτιστα αποτελέσματα, οι πάτοι είναι ιδανικό να είναι εξατομικευμένοι στην ανατομία του κάθε ποδιού.

Πάτοι για πτώση μεταταρσίων: τι να προσέξετε

• Η θέση του υποστηρίγματος. Το μεταταρσιαίο «μαξιλαράκι» τοποθετείται λίγο πίσω από τις κεφαλές των μεταταρσίων, όχι ακριβώς κάτω από το σημείο που πονά. Αν μπει πιο μπροστά, αυξάνει την πίεση αντί να τη μειώνει.
• Έτοιμοι ή εξατομικευμένοι. Οι έτοιμοι πάτοι και τα επιθέματα σιλικόνης μπορεί να αρκούν σε ήπια ενοχλήματα. Σε πιο σύνθετα πόδια, με κοιλοποδία, παραμορφώσεις δακτύλων ή σκληρούς κάλους, προτιμώνται πάτοι κατασκευασμένοι μετά από πελματογράφημα.
• Περίοδος προσαρμογής. Φορέστε τους λίγες ώρες την πρώτη ημέρα και αυξήστε σταδιακά μέσα σε 1 έως 2 εβδομάδες. Μια αρχική αίσθηση «εξογκώματος» κάτω από την καμάρα είναι αναμενόμενη.
• Το παπούτσι. Ο πάτος χρειάζεται χώρο. Αφαιρέστε τον εργοστασιακό πάτο και επιλέξτε παπούτσι με αρκετό βάθος.
• Συνέπεια. Οι πάτοι βοηθούν όσο τους φοράτε. Στο σπίτι προτιμήστε παντόφλα με μαλακή σόλα αντί για ξυπόλυτο περπάτημα σε σκληρό δάπεδο.
• Επανέλεγχος. Τα υλικά χάνουν με τον καιρό το σχήμα τους και οι πάτοι χρειάζονται περιοδική αντικατάσταση.

Αν μετά από λίγες εβδομάδες σωστής χρήσης δεν υπάρχει βελτίωση, χρειάζεται επανεκτίμηση: είτε το υποστήριγμα θέλει διόρθωση, είτε η αιτία του πόνου είναι άλλη.

Παπούτσια για μεταταρσαλγία

Ο καλύτερος πάτος δεν αποδίδει μέσα σε ακατάλληλο παπούτσι. Αναζητήστε φαρδύ μπροστινό τμήμα, σόλα με καλή απορρόφηση κραδασμών και χαμηλό τακούνι. Οι σόλες με ελαφρά καμπύλη στο μπροστινό μέρος (τύπου rocker) διευκολύνουν την ώθηση και μειώνουν το φορτίο στις κεφαλές των μεταταρσίων. Αποφύγετε τις πολύ λεπτές, εύκαμπτες σόλες, όπως στις μπαλαρίνες και στις σαγιονάρες, καθώς και τα παπούτσια που έχουν χάσει το σχήμα τους.

Κόστος αντιμετώπισης

Το κόστος εξαρτάται από το είδος της αντιμετώπισης (ορθωτικοί πάτοι, φυσικοθεραπεία ή, σπανιότερα, χειρουργείο) και την ασφαλιστική κάλυψη. Η ακριβής ενημέρωση γίνεται εξατομικευμένα, μετά την κλινική εκτίμηση. Το ιατρείο είναι στη διάθεσή σας για κάθε σχετική πληροφορία.

Περισσότερα για τους παράγοντες που καθορίζουν το κόστος και για την κάλυψη από ασφαλιστικούς φορείς: Κόστος επεμβάσεων.

Η σχέση με άλλες παραμορφώσεις του πρόσθιου πέλματος

Η πτώση των μεταταρσίων σπάνια εμφανίζεται απομονωμένη. Συχνά αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου προβλήματος του πρόσθιου πέλματος, συνυπάρχοντας με τον βλαισό μέγα δάκτυλο (κότσι), τη σφυροδακτυλία ή άλλες διαταραχές της στατικής του ποδιού. Οι παραμορφώσεις αυτές συχνά αλληλοτροφοδοτούνται: η μία μεταβάλλει την κατανομή των φορτίων, επιβαρύνοντας τις άλλες. Στον βλαισό μέγα δάκτυλο η πρώτη μεταταρσοφαλαγγική άρθρωση είναι συχνά ανώδυνη, αλλά δευτερευόντως μπορεί να εμφανιστεί πόνος κάτω από την κεφαλή του δευτέρου, του τρίτου ή και του πέμπτου μεταταρσίου (καθώς το περπάτημα γίνεται με στήριξη στο έξω χείλος του ποδιού).

Γι’ αυτόν τον λόγο, η αντιμετώπιση της πτώσης των μεταταρσίων απαιτεί μια συνολική εκτίμηση ολόκληρου του ποδιού, και όχι μόνο του σημείου του πόνου. Ένα ολοκληρωμένο θεραπευτικό πλάνο, που λαμβάνει υπόψη όλες τις συνυπάρχουσες παραμορφώσεις, είναι που εξασφαλίζει το καλύτερο και πιο διαρκές αποτέλεσμα.

Πότε να ζητήσετε άμεσα εκτίμηση για πόνο στα μετατάρσια

Η πτώση μεταταρσίων εξελίσσεται αργά και σπάνια είναι επείγουσα. Χρειάζεται όμως να εξεταστείτε σύντομα όταν:

• ο πόνος εμφανίστηκε ξαφνικά, με πρήξιμο ή μελάνιασμα στη ράχη του ποδιού,
• το πόδι είναι κόκκινο και ζεστό ή υπάρχει πυρετός,
• ένας κάλος έχει ανοίξει, αιμορραγεί ή έχει υγρό, ιδιαίτερα αν έχετε σακχαρώδη διαβήτη ή μειωμένη αισθητικότητα στα πόδια,
• ένα δάκτυλο άλλαξε θέση μέσα σε λίγες εβδομάδες,
• ο πόνος σας ξυπνά τη νύχτα ή δεν υποχωρεί με την ξεκούραση.

Στα άτομα με διαβήτη οι κάλοι δεν πρέπει να κόβονται στο σπίτι με ξυραφάκια ή καυστικά επιθέματα. Για περισσότερες καταστάσεις της ίδιας περιοχής δείτε τις παθήσεις του άκρου ποδός. Για εξέταση στα ιατρεία της Αθήνας, της Πετρούπολης, των Χανίων ή του Ηρακλείου, μπορείτε να επικοινωνήσετε για ραντεβού.

Συχνές ερωτήσεις

Τι είναι η μεταταρσαλγία;

Είναι ο πόνος στο πρόσθιο τμήμα του πέλματος, στην περιοχή των κεφαλών των μεταταρσίων. Η πτώση των μεταταρσίων, η διαταραχή της εγκάρσιας καμάρας, είναι μία από τις συχνότερες αιτίες της.

Γιατί σχηματίζονται κάλοι στο πέλμα;

Οι σκληροί κάλοι (τύλοι) σχηματίζονται στα σημεία όπου οι «πεσμένες» κεφαλές των μεταταρσίων δέχονται υπερβολική, ανομοιόμορφη πίεση κατά τη βάδιση. Είναι ένδειξη της υπερφόρτισης.

Βοηθούν οι ορθωτικοί πάτοι;

Ναι, σημαντικά. Οι ειδικοί ορθωτικοί πάτοι με μεταταρσιαία στήριξη είναι το βασικό εργαλείο αντιμετώπισης, καθώς αποφορτίζουν τις πάσχουσες κεφαλές και αποκαθιστούν τη σωστή κατανομή των φορτίων.

Χρειάζεται χειρουργείο;

Στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων, όχι. Η συντηρητική αντιμετώπιση με ορθωτικούς πάτους, κατάλληλα υποδήματα και τροποποίηση δραστηριοτήτων είναι συνήθως αποτελεσματική. Το χειρουργείο επιφυλάσσεται για τις ανθεκτικές περιπτώσεις.

Καλύπτεται το κόστος από την ασφάλεια;

Η κάλυψη εξαρτάται από το είδος της αντιμετώπισης και το ασφαλιστήριο. Το ιατρείο μπορεί να σας ενημερώσει αναλυτικά.

Ποια η διαφορά από το νεύρωμα Morton;

Και οι δύο προκαλούν πόνο στο πρόσθιο πέλμα, αλλά η πτώση των μεταταρσίων σχετίζεται με μηχανική υπερφόρτιση των κεφαλών (και κάλους), ενώ το νεύρωμα Morton προκαλεί καυστικό πόνο και μούδιασμα στα δάκτυλα από ερεθισμό νεύρου. Η σωστή διάκριση είναι σημαντική για τη θεραπεία.

Επιδεινώνεται με τον χρόνο;

Χωρίς αντιμετώπιση, η πτώση των μεταταρσίων τείνει να επιδεινώνεται, καθώς η χρόνια υπερφόρτιση συντηρεί τον πόνο και τη φλεγμονή και μπορεί να οδηγήσει σε επιπλέον παραμορφώσεις. Η έγκαιρη αντιμετώπιση με ορθωτικούς πάτους βοηθά στην αποτροπή της εξέλιξης.

Σε πόσο καιρό περνάει η μεταταρσαλγία;

Με σωστούς πάτους, κατάλληλα παπούτσια και περιορισμό των δραστηριοτήτων που επιβαρύνουν το πρόσθιο πέλμα, οι περισσότεροι ασθενείς βλέπουν βελτίωση μέσα σε λίγες εβδομάδες. Η πλήρης ύφεση μπορεί να χρειαστεί μερικούς μήνες, ιδίως όταν τα ενοχλήματα υπάρχουν εδώ και καιρό. Επειδή η αιτία είναι συνήθως μηχανική, ο πόνος τείνει να επανέρχεται αν επιστρέψετε στις ίδιες συνήθειες υπόδησης.

Πόσες ώρες την ημέρα πρέπει να φοράω τους πάτους για την πτώση μεταταρσίων;

Μετά την περίοδο προσαρμογής των πρώτων 1 έως 2 εβδομάδων, οι πάτοι φοριούνται όσο περισσότερες ώρες βρίσκεστε όρθιοι ή περπατάτε. Η αποφόρτιση ισχύει μόνο όσο τους χρησιμοποιείτε. Αν αλλάζετε συχνά παπούτσια, μεταφέρετέ τους από ζευγάρι σε ζευγάρι ή φτιάξτε δεύτερο ζευγάρι για τα αθλητικά. Στο σπίτι προτιμήστε παντόφλα με μαλακή, παχιά σόλα.

Μπορώ να τρέχω ή να γυμνάζομαι με πτώση μεταταρσίων;

Ναι, με προσαρμογές. Όσο ο πόνος είναι έντονος, αντικαταστήστε το τρέξιμο και τα άλματα με κολύμβηση ή ποδήλατο. Όταν τα συμπτώματα υποχωρήσουν, επιστρέψτε σταδιακά, με αθλητικά παπούτσια σε καλή κατάσταση και με τους πάτους σας μέσα. Αν ο πόνος επανέρχεται κάθε φορά που αυξάνετε την προπόνηση ή συνοδεύεται από πρήξιμο, χρειάζεται νέος έλεγχος για να αποκλειστεί κάταγμα κόπωσης.

Γιατί πονάει το πέλμα πίσω από τα δάχτυλα όταν περπατάω ξυπόλυτος;

Σε σκληρό δάπεδο, χωρίς παπούτσι, οι κεφαλές των μεταταρσίων δέχονται το φορτίο απευθείας, χωρίς καμία απορρόφηση κραδασμών. Αν το φυσικό λιπώδες μαξιλάρι του πέλματος έχει λεπτύνει ή κάποιο μετατάρσιο φορτίζεται περισσότερο από τα διπλανά του, ο πόνος γίνεται αμέσως αισθητός, συχνά σαν να πατάτε πάνω σε βότσαλο. Η τυπική αυτή εικόνα χρειάζεται κλινική εξέταση, ώστε να επιβεβαιωθεί η αιτία και να δοθεί η κατάλληλη στήριξη.