Χαλάρωση Αρθροπλαστικής Γόνατος

Τι είναι η χαλάρωση της αρθροπλαστικής;

Σε μια ολική αρθροπλαστική γόνατος, τα τεχνητά εμφυτεύματα (προθέσεις) στερεώνονται σταθερά στο οστό, είτε με ειδικό οστικό τσιμέντο είτε με την ανάπτυξη του οστού μέσα στην πορώδη επιφάνειά τους. Η σταθερή αυτή στερέωση είναι απαραίτητη για τη σωστή λειτουργία της άρθρωσης.

Χαλάρωση ονομάζουμε την προοδευτική απώλεια αυτής της σταθερής σύνδεσης ανάμεσα στο εμφύτευμα και το οστό. Όταν το εμφύτευμα «χαλαρώνει», αρχίζει να κινείται ελαφρά μέσα στο οστό κατά τη φόρτιση, γεγονός που προκαλεί πόνο, φλεγμονή και σταδιακή δυσλειτουργία. Η χαλάρωση αποτελεί μία από τις κύριες αιτίες για τις οποίες μια αρθροπλαστική μπορεί, σε βάθος χρόνου, να χρειαστεί αναθεώρηση.

Πού εμφανίζεται η χαλάρωση στην πρόθεση του γόνατος

Η ολική αρθροπλαστική γόνατος αποτελείται από τρία ή τέσσερα τμήματα: το μηριαίο, το κνημιαίο με το ένθετο πολυαιθυλενίου που κάθεται επάνω του και, όταν έχει τοποθετηθεί, το κουμπί της επιγονατίδας. Κάθε τμήμα στερεώνεται στο οστό είτε με ακρυλικό τσιμέντο είτε απευθείας, με πορώδη επιφάνεια μέσα στην οποία αναπτύσσεται οστό.

Η χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος μπορεί να αφορά ένα μόνο τμήμα ή περισσότερα:

• Κνημιαίο τμήμα. Είναι η συχνότερη εντόπιση. Το εμφύτευμα μπορεί να βυθιστεί ή να γείρει προς τη μία πλευρά, αλλάζοντας τον άξονα του ποδιού.
• Μηριαίο τμήμα. Χαλαρώνει σπανιότερα και αναγνωρίζεται δυσκολότερα στις απλές ακτινογραφίες, γιατί το μέταλλο κρύβει την επαφή με το οστό.
• Επιγονατιδικό τμήμα. Προκαλεί πόνο στο μπροστινό μέρος του γόνατου, κυρίως στις σκάλες και στην έγερση από κάθισμα.

Το ποιο τμήμα έχει χαλαρώσει και πόσο οστό έχει χαθεί γύρω του είναι οι δύο πληροφορίες που καθορίζουν τα επόμενα βήματα.

Τύποι χαλάρωσης

Η χαλάρωση της αρθροπλαστικής διακρίνεται σε δύο βασικούς τύπους, με διαφορετική αιτιολογία:

• Άσηπτη χαλάρωση: Είναι η συχνότερη μορφή και δεν οφείλεται σε μικρόβιο. Προκαλείται κυρίως από τη σταδιακή φθορά του πολυαιθυλενίου (του πλαστικού ενθέτου που λειτουργεί ως «χόνδρος»). Τα μικροσκοπικά σωματίδια που παράγονται από αυτή τη φθορά πυροδοτούν μια αντίδραση του οργανισμού, η οποία οδηγεί σε σταδιακή απορρόφηση του οστού γύρω από το εμφύτευμα (οστεόλυση) και, τελικά, σε χαλάρωση.
• Σηπτική χαλάρωση: Οφείλεται σε λοίμωξη (μικρόβιο) γύρω από το εμφύτευμα. Η φλεγμονή που προκαλεί η λοίμωξη υπονομεύει τη στερέωση της πρόθεσης. Η σηπτική χαλάρωση απαιτεί εντελώς διαφορετική αντιμετώπιση από την άσηπτη, γι’ αυτό και η διάκριση των δύο είναι κρίσιμη.

Αίτια και παράγοντες κινδύνου

Η χαλάρωση μπορεί να προκύψει από διάφορους παράγοντες:

• Φυσιολογική φθορά του πολυαιθυλενίου με την πάροδο των ετών, ο συχνότερος λόγος άσηπτης χαλάρωσης.
• Αυξημένη μηχανική καταπόνηση, λόγω υψηλού σωματικού βάρους ή δραστηριοτήτων υψηλής κρούσης.
• Λανθασμένη αρχική τοποθέτηση ή ευθυγράμμιση των εμφυτευμάτων, που οδηγεί σε ασύμμετρη φόρτιση.
• Λοίμωξη, στην περίπτωση της σηπτικής χαλάρωσης.
• Ποιότητα του οστού και ορισμένες μεταβολικές παθήσεις.

Η ακριβής αναγνώριση της αιτίας είναι απαραίτητη για τη σωστή αντιμετώπιση.

Πρώιμη και όψιμη χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος

Ο χρόνος που πέρασε από την επέμβαση βοηθά τον ιατρό να προσανατολιστεί ως προς την αιτία.

• Στα πρώτα χρόνια. Όταν η πρόθεση χαλαρώνει νωρίς, εξετάζεται πρώτα το ενδεχόμενο λοίμωξης. Άλλες πιθανές εξηγήσεις είναι ότι το εμφύτευμα δεν ενσωματώθηκε ποτέ καλά στο οστό ή ότι η ευθυγράμμιση του σκέλους φορτίζει άνισα τη μία πλευρά.
• Μετά από πολλά χρόνια καλής λειτουργίας. Εδώ το πιθανότερο είναι η φθορά του πολυαιθυλενίου και η οστεόλυση που αυτή προκαλεί. Όψιμη λοίμωξη, από μικρόβια που φθάνουν στην άρθρωση με το αίμα, παραμένει πάντοτε στη σκέψη του ιατρού.

Η διάκριση δεν είναι απόλυτη, δείχνει όμως γιατί το πλήρες ιστορικό (πότε έγινε το χειρουργείο, πώς ήταν το γόνατο τον πρώτο χρόνο, αν υπήρξε πρόβλημα στην επούλωση του τραύματος) έχει τόση σημασία.

Κλινική εικόνα και συμπτώματα

Το βασικό σύμπτωμα της χαλάρωσης είναι ο πόνος, ο οποίος συχνά:

• Εμφανίζεται ή επιδεινώνεται μετά από μια περίοδο κατά την οποία η αρθροπλαστική λειτουργούσε καλά.
• Επιδεινώνεται με τη φόρτιση και τη δραστηριότητα και ανακουφίζεται με την ανάπαυση (χαρακτηριστικό της άσηπτης χαλάρωσης).
• Συνοδεύεται από αίσθημα αστάθειας ή «βουλιάγματος» της άρθρωσης.

Άλλα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν οίδημα, δυσκαμψία και, στην περίπτωση της λοίμωξης, ερυθρότητα, θερμότητα ή και πυρετό. Η εμφάνιση τέτοιων συμπτωμάτων σε έναν ασθενή με αρθροπλαστική πρέπει πάντα να διερευνάται.

Διάγνωση

Η διάγνωση της χαλάρωσης, και, κυρίως, η διάκριση ανάμεσα σε άσηπτη και σηπτική, είναι καθοριστική και απαιτεί εξειδικευμένη προσέγγιση. Ο έλεγχος περιλαμβάνει:

• Κλινική εξέταση και ιστορικό, με έμφαση στον χαρακτήρα και τη χρονική εξέλιξη του πόνου.
• Ακτινογραφίες, συχνά σε διαδοχικό χρόνο, που αναδεικνύουν σημεία χαλάρωσης, όπως γραμμές διαύγασης γύρω από το εμφύτευμα, μετατόπισή του ή οστεόλυση.
• Εργαστηριακό έλεγχο για δείκτες φλεγμονής, όταν υπάρχει υπόνοια λοίμωξης.
• Παρακέντηση της άρθρωσης με καλλιέργεια του αρθρικού υγρού, όταν πρέπει να αποκλειστεί ή να επιβεβαιωθεί σηπτική αιτία.
• Προηγμένο απεικονιστικό έλεγχο (π.χ. σπινθηρογράφημα), σε επιλεγμένες περιπτώσεις.

Η σωστή διάγνωση της αιτίας είναι απολύτως καθοριστική, καθώς η αντιμετώπιση διαφέρει ριζικά ανάλογα με το αν πρόκειται για άσηπτη ή σηπτική χαλάρωση.

Τι ελέγχει ο ιατρός στην κλινική εξέταση

Η εξέταση ξεκινά από τη βάδιση: αν χωλαίνετε, αν το γόνατο «φεύγει» προς τα μέσα ή προς τα έξω όταν πατάτε. Στη συνέχεια ο ιατρός ελέγχει:

• την τομή και το δέρμα, για ερυθρότητα, θερμότητα ή συρίγγιο,
• αν υπάρχει υγρό μέσα στην άρθρωση,
• το εύρος κίνησης και το αν έχει μειωθεί σε σχέση με πριν,
• τη σταθερότητα των συνδέσμων σε έκταση και σε κάμψη,
• την τροχιά της επιγονατίδας και τη δύναμη του τετρακεφάλου,
• σημεία ευαισθησίας γύρω από την πρόθεση,
• το ισχίο, τη μέση και την κυκλοφορία του ποδιού.

Πόνος που εμφανίζεται με το πρώτο βήμα μετά από κάθισμα και υποχωρεί κάπως στη συνέχεια είναι χαρακτηριστικό εύρημα που στρέφει την υποψία προς τη στερέωση του εμφυτεύματος.

Χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος ή κάτι άλλο; Διαφορική διάγνωση

Δεν οφείλεται κάθε ενόχληση σε χειρουργημένο γόνατο σε χαλαρό εμφύτευμα. Πριν τεθεί η διάγνωση αποκλείονται άλλες καταστάσεις με παρόμοια εικόνα:

• Λοίμωξη χωρίς χαλάρωση. Η πρόθεση μπορεί να είναι ακόμη σταθερή, ενώ υπάρχει μικρόβιο.
• Αστάθεια. Οι σύνδεσμοι δεν συγκρατούν επαρκώς την άρθρωση, ενώ τα εμφυτεύματα είναι καλά στερεωμένα.
• Δυσκαμψία από ουλώδη ιστό. Κυριαρχεί ο περιορισμός της κίνησης. Σχετικές πληροφορίες υπάρχουν στο άρθρο για το πρήξιμο και τη δυσκαμψία μετά την αρθροπλαστική.
• Προβλήματα της επιγονατίδας ή τενοντίτιδες γύρω από το γόνατο.
• Κάταγμα γύρω από την πρόθεση, συνήθως μετά από πτώση.
• Αναφερόμενος πόνος. Παθήσεις του ισχίου ή της σπονδυλικής στήλης μπορεί να γίνονται αισθητές στο γόνατο. Αν συνυπάρχει πόνος στη μέση ή ισχιαλγία, αναφέρετέ το στον ιατρό.
• Αγγειακά ή νευρολογικά αίτια.

Για τις υπόλοιπες αιτίες που δεν σχετίζονται με την πρόθεση μπορείτε να διαβάσετε τον γενικό οδηγό για τον πόνο στο γόνατο.

Αντιμετώπιση

Η οριστική αντιμετώπιση της χαλάρωσης της αρθροπλαστικής είναι κατά κανόνα η αναθεώρηση της αρθροπλαστικής: μια επέμβαση κατά την οποία τα χαλαρωμένα εμφυτεύματα αφαιρούνται και αντικαθίστανται με νέα.

Στην άσηπτη χαλάρωση, η αναθεώρηση γίνεται συνήθως σε ένα στάδιο: αφαίρεση των παλαιών εμφυτευμάτων, αποκατάσταση τυχόν οστικών ελλειμμάτων και τοποθέτηση νέας πρόθεσης αναθεώρησης.

Στη σηπτική χαλάρωση, η αντιμετώπιση είναι πιο σύνθετη και γίνεται συχνά σε δύο στάδια: αφαίρεση των εμφυτευμάτων και τοποθέτηση προσωρινού αποστάτη με αντιβιοτικό, ισχυρή αντιβιοτική αγωγή για την εκρίζωση της λοίμωξης, και σε δεύτερο χρόνο τοποθέτηση της οριστικής πρόθεσης.

Η επιλογή της στρατηγικής εξατομικεύεται και απαιτεί εμπειρία και εξειδίκευση, καθώς οι επεμβάσεις αναθεώρησης είναι τεχνικά απαιτητικές.

Η σχέση χαλάρωσης και αναθεώρησης

Είναι σημαντικό να γίνει κατανοητή η σχέση ανάμεσα στη χαλάρωση (την πάθηση) και την αναθεώρηση (την επέμβαση). Η χαλάρωση είναι το πρόβλημα: η προοδευτική αποτυχία της στερέωσης του εμφυτεύματος. Η αναθεώρηση είναι η λύση: η χειρουργική αντικατάσταση των χαλαρωμένων εμφυτευμάτων.

Δεν οδηγεί, ωστόσο, κάθε χαλάρωση άμεσα σε αναθεώρηση. Σε ασθενείς με ήπια, πρώιμη χαλάρωση και περιορισμένα συμπτώματα, μπορεί αρχικά να επιλεγεί στενή παρακολούθηση, με τακτικό ακτινολογικό έλεγχο για την εκτίμηση της εξέλιξης. Η απόφαση για αναθεώρηση λαμβάνεται όταν τα συμπτώματα επιδεινώνονται, η χαλάρωση προχωρά ή απειλείται σημαντική απώλεια οστού. Αυτή η εξατομικευμένη προσέγγιση εξασφαλίζει ότι η αναθεώρηση, μια μεγάλη επέμβαση, γίνεται στη σωστή χρονική στιγμή.

Τι περιλαμβάνει η παρακολούθηση μιας ήπιας χαλάρωσης

Όταν τα ευρήματα είναι περιορισμένα, δεν υπάρχει λοίμωξη και τα συμπτώματα είναι ανεκτά, ο ιατρός μπορεί να προτείνει ένα διάστημα παρακολούθησης. Σε αυτό το διάστημα:

• προσαρμόζετε τις δραστηριότητές σας, αποφεύγοντας μεγάλες αποστάσεις, βάρη και ανώμαλο έδαφος,
• χρησιμοποιείτε μπαστούνι ή βακτηρία στο αντίθετο χέρι όταν πονάτε,
• φροντίζετε το σωματικό σας βάρος,
• διατηρείτε τη μυϊκή δύναμη με ήπιες ασκήσεις που θα σας υποδείξει ο φυσικοθεραπευτής,
• λαμβάνετε παυσίπονα μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού,
• επαναλαμβάνετε τις ακτινογραφίες στα διαστήματα που θα οριστούν, ώστε να συγκρίνονται με τις προηγούμενες.

Τα μέτρα αυτά ανακουφίζουν, αλλά δεν ξαναστερεώνουν το εμφύτευμα. Η παρακολούθηση έχει νόημα μόνο όσο η εικόνα μένει σταθερή. Αν ο πόνος αυξάνεται, αν οι ακτινογραφίες δείχνουν ότι το εμφύτευμα μετακινείται ή ότι χάνεται οστό, ή αν αλλάζει ο άξονας του ποδιού, η συζήτηση μεταφέρεται στην επέμβαση. Τι ακριβώς γίνεται στο χειρουργείο και πώς εξελίσσεται η ανάρρωση περιγράφεται στη σελίδα για την αναθεώρηση αρθροπλαστικής γόνατος.

Πρόληψη και παρακολούθηση

Αν και η χαλάρωση δεν μπορεί πάντα να αποτραπεί, ορισμένα μέτρα μειώνουν τον κίνδυνο και επιτρέπουν την έγκαιρη αναγνώρισή της:

• Διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους και αποφυγή δραστηριοτήτων υψηλής κρούσης
• Έγκαιρη αντιμετώπιση κάθε λοίμωξης στον οργανισμό, ώστε να μη μεταφερθεί στην πρόθεση
• Ενημέρωση κάθε ιατρού και οδοντιάτρου για την ύπαρξη αρθροπλαστικής, πριν από επεμβατικές πράξεις
• Τακτικός ακτινολογικός επανέλεγχος της αρθροπλαστικής, ακόμα και χωρίς συμπτώματα, ώστε να εντοπιστεί έγκαιρα τυχόν αρχόμενη χαλάρωση

Μύθοι και αλήθειες για τη χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος

• «Αν ακούω κλικ στο γόνατο, η πρόθεση έχει χαλαρώσει.» Όχι απαραίτητα. Οι ήχοι από την επαφή του μετάλλου με το πολυαιθυλένιο είναι συχνοί και, όταν δεν συνοδεύονται από πόνο ή πρήξιμο, συνήθως δεν έχουν σημασία.
• «Αφού δεν πονάω, δεν χρειάζομαι έλεγχο.» Η απώλεια οστού γύρω από το εμφύτευμα μπορεί να προχωρά χωρίς συμπτώματα, γι’ αυτό ο προγραμματισμένος έλεγχος έχει αξία.
• «Η χαλάρωση σημαίνει ότι έγινε λάθος στο χειρουργείο.» Στις περισσότερες περιπτώσεις οφείλεται στη φθορά των υλικών με τα χρόνια και όχι στην τεχνική της επέμβασης.
• «Με ξεκούραση θα περάσει.» Η ανάπαυση μειώνει τον πόνο, αλλά δεν αποκαθιστά τη στερέωση.

Πώς εξελίσσεται η άσηπτη χαλάρωση

Η άσηπτη χαλάρωση, η συχνότερη μορφή, αξίζει ιδιαίτερης κατανόησης, καθώς εξελίσσεται μέσα από έναν χαρακτηριστικό «φαύλο κύκλο». Όλα ξεκινούν από τη φυσιολογική φθορά του πολυαιθυλενίου, του πλαστικού ενθέτου που λειτουργεί ως επιφάνεια τριβής της άρθρωσης. Καθώς το πολυαιθυλένιο φθείρεται, απελευθερώνει μικροσκοπικά σωματίδια μέσα στην άρθρωση.

Ο οργανισμός αντιλαμβάνεται αυτά τα σωματίδια ως «ξένα σώματα» και ενεργοποιεί μια φλεγμονώδη αντίδραση για να τα απομακρύνει. Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η αντίδραση, στην προσπάθειά της, «διαβρώνει» και το υγιές οστό γύρω από το εμφύτευμα, μια διαδικασία που ονομάζεται οστεόλυση. Καθώς το οστό απορροφάται, το εμφύτευμα χάνει τη στήριξή του και αρχίζει να χαλαρώνει. Η χαλάρωση, με τη σειρά της, αυξάνει τις μη φυσιολογικές κινήσεις και επιταχύνει τη φθορά, τροφοδοτώντας τον κύκλο.

Η κατανόηση αυτού του μηχανισμού εξηγεί γιατί η τακτική παρακολούθηση είναι σημαντική: η οστεόλυση μπορεί να εξελίσσεται «σιωπηλά» για καιρό, πριν εμφανιστούν έντονα συμπτώματα, και ο έγκαιρος εντοπισμός της επιτρέπει μια λιγότερο σύνθετη αναθεώρηση.

Γιατί η έγκαιρη διάγνωση κάνει τη διαφορά

Ο χρόνος διάγνωσης της χαλάρωσης επηρεάζει άμεσα την πολυπλοκότητα της αντιμετώπισης. Όταν η χαλάρωση εντοπιστεί έγκαιρα, πριν η οστεόλυση προκαλέσει εκτεταμένη απώλεια οστού, η αναθεώρηση είναι τεχνικά απλούστερη και το οστικό απόθεμα που απομένει επαρκέστερο.

Αντίθετα, μια χαλάρωση που αφήνεται να εξελιχθεί οδηγεί σε προοδευτική καταστροφή του οστού γύρω από το εμφύτευμα, καθιστώντας τη μετέπειτα αναθεώρηση πιο σύνθετη και απαιτητική, με ανάγκη για οστικά μοσχεύματα ή ειδικά συμπληρώματα. Γι’ αυτό, ο τακτικός ακτινολογικός επανέλεγχος της αρθροπλαστικής, ακόμα και χωρίς συμπτώματα, και η έγκαιρη διερεύνηση κάθε νέου πόνου είναι καθοριστικής σημασίας.

Κόστος αντιμετώπισης

Καθώς η οριστική αντιμετώπιση της χαλάρωσης είναι η αναθεώρηση, το κόστος εξαρτάται από την αιτία (άσηπτη ή σηπτική) και την πολυπλοκότητα της επέμβασης, τα εξειδικευμένα εμφυτεύματα και υλικά, την ενδεχόμενη ανάγκη αντιμετώπισης σε δύο στάδια, την κλινική και τη διάρκεια νοσηλείας, καθώς και την ασφαλιστική κάλυψη του ασθενούς. Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια και οι ασφαλιστικοί φορείς καλύπτουν σημαντικό μέρος της δαπάνης.

Η ακριβής ενημέρωση γίνεται εξατομικευμένα, μετά τον διαγνωστικό έλεγχο. Το ιατρείο είναι στη διάθεσή σας για κάθε σχετική πληροφορία.

Περισσότερα για τους παράγοντες που καθορίζουν το κόστος και για την κάλυψη από ασφαλιστικούς φορείς: Κόστος επεμβάσεων.

Ο ρόλος της τακτικής παρακολούθησης

Η εμπειρία έχει δείξει ότι η τακτική παρακολούθηση μιας αρθροπλαστικής είναι το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για την έγκαιρη αναγνώριση της χαλάρωσης. Ένας προγραμματισμένος ακτινολογικός επανέλεγχος, ακόμα και σε έναν ασθενή χωρίς συμπτώματα, μπορεί να αποκαλύψει τα πρώτα σημάδια οστεόλυσης ή χαλάρωσης, όταν αυτά είναι ακόμα περιορισμένα.

Αυτή η έγκαιρη αναγνώριση έχει πρακτική αξία: επιτρέπει τον προγραμματισμό μιας αναθεώρησης στη σωστή στιγμή, πριν η απώλεια οστού γίνει εκτεταμένη, καθιστώντας την επόμενη επέμβαση απλούστερη και με καλύτερη πρόγνωση. Γι’ αυτό, οι ασθενείς με αρθροπλαστική ενθαρρύνονται να διατηρούν επαφή με τον χειρουργό τους και να μην παραλείπουν τους προγραμματισμένους επανελέγχους.

Πότε να ζητήσετε άμεσα εκτίμηση για χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος

Κλείστε ραντεβού χωρίς καθυστέρηση αν παρατηρήσετε:

• νέο πόνο στη φόρτιση σε γόνατο που μέχρι πρόσφατα λειτουργούσε καλά,
• αίσθημα ότι το γόνατο δεν σας κρατά ή ότι αλλάζει σχήμα το πόδι,
• πρήξιμο που δεν υποχωρεί,
• πόνο που σας ξυπνά τη νύχτα.

Επικοινωνήστε την ίδια ημέρα αν υπάρχει πυρετός, ερυθρότητα και θερμότητα στο γόνατο, υγρό από την ουλή ή ξαφνική αδυναμία να πατήσετε μετά από πτώση.

Στο ραντεβού φέρτε όλες τις παλιές ακτινογραφίες, το πρακτικό της επέμβασης αν το έχετε και τη λίστα των φαρμάκων σας. Αν σας έχει ήδη προταθεί χειρουργείο και θέλετε να το επιβεβαιώσετε, μπορείτε να ζητήσετε δεύτερη γνώμη για την αρθροπλαστική σας. Όσοι έχουν πρόθεση και στην άλλη μεγάλη άρθρωση του σκέλους θα βρουν τα αντίστοιχα σημάδια στη σελίδα για τη χαλάρωση αρθροπλαστικής ισχίου.

Συχνές ερωτήσεις

Τι σημαίνει «χαλάρωση» της αρθροπλαστικής;

Σημαίνει την προοδευτική απώλεια της σταθερής στερέωσης των εμφυτευμάτων στο οστό. Το εμφύτευμα αρχίζει να κινείται ελαφρά κατά τη φόρτιση, προκαλώντας πόνο και δυσλειτουργία.

Ποια είναι η διαφορά άσηπτης και σηπτικής χαλάρωσης;

Η άσηπτη χαλάρωση δεν οφείλεται σε μικρόβιο, αλλά κυρίως στη φθορά του πολυαιθυλενίου και στην οστεόλυση. Η σηπτική οφείλεται σε λοίμωξη. Η διάκριση είναι κρίσιμη, καθώς η αντιμετώπιση διαφέρει ριζικά.

Πώς θα καταλάβω ότι η αρθροπλαστική μου χαλάρωσε;

Το βασικό σημάδι είναι νέος ή επιδεινούμενος πόνος, ιδίως μετά από μια περίοδο καλής λειτουργίας, που επιδεινώνεται με τη φόρτιση. Η οριστική διάγνωση τίθεται με ακτινολογικό και, όπου χρειάζεται, εργαστηριακό έλεγχο.

Πώς αντιμετωπίζεται;

Η οριστική αντιμετώπιση είναι η αναθεώρηση της αρθροπλαστικής, αφαίρεση των χαλαρωμένων εμφυτευμάτων και τοποθέτηση νέων. Στη σηπτική χαλάρωση, η αντιμετώπιση γίνεται συχνά σε δύο στάδια.

Μπορεί να προληφθεί η χαλάρωση;

Δεν αποτρέπεται πάντα, αλλά η διατήρηση υγιούς βάρους, η αποφυγή δραστηριοτήτων υψηλής κρούσης, η έγκαιρη αντιμετώπιση λοιμώξεων και ο τακτικός ακτινολογικός επανέλεγχος μειώνουν τον κίνδυνο και επιτρέπουν την έγκαιρη αναγνώριση.

Καλύπτεται το κόστος από την ασφάλεια;

Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια και οι ασφαλιστικοί φορείς καλύπτουν μέρος ή το σύνολο της δαπάνης. Το ιατρείο μπορεί να σας ενημερώσει αναλυτικά.

Είναι επικίνδυνη η χαλάρωση;

Η χαλάρωση από μόνη της δεν είναι απειλητική για τη ζωή, αλλά προκαλεί πόνο και δυσλειτουργία και, αν αφεθεί, οδηγεί σε προοδευτική καταστροφή του οστού. Η σηπτική χαλάρωση (λόγω λοίμωξης) είναι σοβαρότερη και απαιτεί άμεση, εξειδικευμένη αντιμετώπιση.

Πόσο συχνά πρέπει να ελέγχεται μια αρθροπλαστική;

Συνιστάται τακτικός ακτινολογικός επανέλεγχος, ακόμα και χωρίς συμπτώματα, ώστε να εντοπιστεί έγκαιρα τυχόν αρχόμενη χαλάρωση ή οστεόλυση, όσο η αντιμετώπιση είναι ακόμα απλούστερη.

Μπορώ να συνεχίσω να περπατώ με μια χαλαρωμένη αρθροπλαστική;

Πολλοί ασθενείς μπορούν, αλλά με πόνο και δυσλειτουργία που επιδεινώνονται. Η συνέχιση της φόρτισης σε μια σημαντικά χαλαρωμένη πρόθεση μπορεί να επιταχύνει την απώλεια οστού, γι’ αυτό απαιτείται έγκαιρη αξιολόγηση.

Θα καταλάβω αμέσως αν χαλαρώσει η αρθροπλαστική μου;

Όχι πάντα. Η άσηπτη χαλάρωση και η οστεόλυση μπορεί να εξελίσσονται «σιωπηλά» για καιρό. Γι’ αυτό ο τακτικός ακτινολογικός επανέλεγχος είναι σημαντικός ακόμα και χωρίς συμπτώματα.

Σε πόσα χρόνια χαλαρώνει η αρθροπλαστική γόνατος;

Δεν υπάρχει προκαθορισμένος χρόνος. Οι περισσότερες προθέσεις λειτουργούν καλά για πολλά χρόνια και αρκετές δεν χαλαρώνουν ποτέ. Όταν συμβεί, μπορεί να είναι νωρίς, συνήθως από λοίμωξη ή μηχανικούς λόγους, ή μετά από μεγάλο διάστημα, λόγω φθοράς του πολυαιθυλενίου. Η ηλικία, το σωματικό βάρος και το επίπεδο δραστηριότητας επηρεάζουν την πορεία.

Φαίνεται η χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος στην ακτινογραφία;

Συχνά ναι, ιδίως όταν συγκρίνονται ακτινογραφίες διαφορετικών χρονικών στιγμών και φαίνεται ότι το εμφύτευμα έχει μετακινηθεί ή ότι μεγαλώνουν οι διαυγαστικές γραμμές γύρω του. Στα αρχικά στάδια όμως η απλή ακτινογραφία μπορεί να είναι φυσιολογική. Τότε ο ιατρός ίσως ζητήσει αξονική τομογραφία ή σπινθηρογράφημα, μαζί με εξετάσεις αίματος.

Βοηθά η φυσικοθεραπεία στη χαλάρωση αρθροπλαστικής γόνατος;

Η φυσικοθεραπεία δεν μπορεί να στερεώσει ξανά ένα εμφύτευμα που έχει χαλαρώσει. Μπορεί όμως να διατηρήσει τη δύναμη των μυών και την κινητικότητα, να βελτιώσει την ισορροπία και να μειώσει τον κίνδυνο πτώσης όσο βρίσκεστε σε παρακολούθηση ή περιμένετε την επέμβαση. Οι ασκήσεις πρέπει να είναι ήπιες, χωρίς κρούσεις και έντονη φόρτιση.